Japanse krijgskunst en seksueel misbruik

Wat hebben een Japanse krijgskunst en seksueel misbruik met elkaar te maken?

Op het eerste gezicht zou je denken dat Japanse krijgskunst en seksueel misbruik helemaal niks met elkaar van doen hebben. Toch is ‘zoveel’ het antwoord op deze vraag. Er zijn een heleboel raakvlakken. Je kunt namelijk technieken uit een krijgskunst (niet te verwarren met een vechtsport) inzetten om te helen van seksueel misbruik.

Vergroot de weerbaarheid

Hoe kun je de Japanse krijgskunst inzetten om de weerbaarheid te vergroten? Door het doen van een groot aantal oefeningen uit een Japanse krijgskunst, is die persoon in staat om zichzelf te verdedigen. Het zelfvertrouwen neemt toe. Je leert door het toepassen van eenvoudige technieken, hoe je in actie kunt komen in plaats van in de staat van ‘bevriezing’ te komen. Door deze technieken te oefenen worden ze automatisch en nemen ze de plaats in van de automatische bevriezing die zoveel overlevers van seksueel misbruik kennen.

Bevriezen is een natuurlijke reactie (maar niet handig)

Bevriezen is een natuurlijke reactie, die we ook kennen uit de dierenwereld. Een dier dat zich bedreigd voelt heeft drie mogelijke reacties: vechten, vluchten of bevriezen. Afhankelijk van de aard van het beestje is de natuurlijke reactie diegene die het meeste kans op overleving biedt. Bevriezen heeft indertijd, tijdens het misbruik, zijn functie gehad, maar het is tegelijk belangrijk om te leren dat er in het heden ook andere keuzes zijn. Tenslotte is het slachtoffer inmiddels ouder geworden en heeft meer handelingsalternatieven.

Het verleden kun je niet veranderen

Dat klinkt allemaal heel mooi in theorie, maar hoe werkt dat in de praktijk? Het beoefenen van een krijgskunst zal in de praktijk aan het verleden van een overlever van seksueel misbruik niets (kunnen) veranderen. Wel kan het bijdragen aan een bijstelling van het beeld dat iemand van de toekomst heeft. Beoefenaars hoeven niet meer bang te zijn, krijgen vertrouwen in zichzelf en in hun lichaam en zullen steeds meer in staat zijn om op een normale manier in contact te gaan.

De cirkel doorbreken

Waar het om gaat is dat je de vicieuze cirkel doorbreekt. Doordat het ‘schrik-bevriezings’ reflex op zo’n jonge leeftijd geactiveerd en geautomatiseerd is, zit het bevriezen letterlijk in iemands lichaam. Door in beweging te komen wordt de bevriezing doorbroken. In plaats van reflexmatig te reageren op elke bedreiging krijgt het slachtoffer meer mogelijkheden om zelf te kiezen hoe hij of zij wil handelen. Beweging is de sleutel en door eerst met het lichaam te bewegen, zal de geest ook in beweging komen.

De automatismen op het spoor komen

De verschillende oefeningen leggen precies bloot waar iemand een blokkade heeft en stagneert. Juist door aan die punten te werken op het fysieke vlak, zullen beoefenaars ook mooie stappen in het (sociale) leven kunnen maken. Op die manier werkt de training door en is zo ondersteunend aan het helingsproces van de klant.

Wie ben ik / Wie zijn wij ?

WEZZ

Ik ben Machiel van der Meer en bestudeer en train al bijna 20 jaar een Japanse krijgskunst en heb daarvóór nog diverse vechtsporten beoefend. Mijn vrouw, Melissa, is zoals zovelen een overlever van seksueel misbruik. Samen kennen wij als geen ander de praktijk omtrent seksueel misbruik; zij als overlever, ik als partner van. Melissa is bijna afgestudeerd dans- en bewegingstherapeute. Samen hebben wij de WEZZ Training ontwikkeld, om zoveel mogelijk mensen te helpen helen van seksueel misbruik. WEZZ staat voor Weerbaarheid, Eigenwaarde, Zelfvertrouwen en Zelfverdediging.

Symposium voor hulpverleners

Nieuwsgierig geworden hoe en welke technieken wij inzetten om mensen te laten helen? Hoe wij mensen leren in contact te gaan? Hoe wij mensen leren welke keuzes zij hebben bij het aangeven van grenzen en hoe daar naar te handelen? Kom dan daar het Symposium ‘Wat wél werkt! Seksueel misbruik in sociaal perspectief’ en geef je op voor de workshop WEZZ.

De meerwaarde van danstherapie en kunst

EX-press: een project dat Danstherapie en kunst met elkaar verbindt

EX-press is een initiatief van Michelle Kurzenacker, choreografe en danstherapeute. Met haar bedrijf MovedBy… verbindt ze therapeutische processen en kunst met elkaar.

Foto van project EX-press 2017 contact: Michelle Kurzenaker, www.movedby.net

Seksueel misbruik en huiselijk geweld

Ex-press gaat om twee vrouwen met vroegkinderlijk trauma door seksueel misbruik en huiselijk geweld. Door onder andere Lichaamsgerichte therapie en Danstherapie hebben ze hun verleden verwerkt en een plaats kunnen geven. In de uitvoering “Soulskin” wordt het transitieproces van slachtoffer naar overlever naar onafhankelijke krachtige vrouw gepresenteerd.

Ervaringsdeskundige en hulpverlener

Ik ben Mariël Groenen. Ik doe mee aan dit project. Niet alleen als ervaringsdeskundige is dit een bijzondere ervaring, ook als hulpverlener ben ik geïnteresseerd in verschillende werkvormen om cliënten te begeleiden. Vanuit mijn positie als hulpverlener beschrijf ik in dit blog mijn ervaringen en de waarde van de Vaktherapie Dans voor het verwerken van seksueel misbruik.

Het lichaam spreekt

Danstherapie laat het lichaam spreken. Woorden zijn niet nodig, zijn storend zelfs. Ik ben verbaal sterk, kan goed analyseren en rationaliseren. Het is een vorm van controle en is tot nu toe mijn sterkste overlevingsmechanisme geweest. Zonder woorden voel ik me onzeker. Dit project zal een uitdaging blijken.

Het lichaam spreekt haar eigen waarheid

Tijdens de repetities doen we oefeningen die ons uitdagen om de beweging van ons lichaam te volgen. Hier helpen woorden niet. Ik beweeg voorzichtig, klein. Mijn lichaam spreekt haar eigen waarheid: het voelt zich nog beperkt, durft nauwelijks ruimte in te nemen. Na ruim vier maanden durf ik ineens meer ruimte in te nemen en ik dans door de dansstudio met grote bewegingen; een doorbraak.

Dialoog met het lichaam

We krijgen ook oefeningen waarbij we beweging op elkaar afstemmen, een dialoog aangaan via ons lichaam. Dit vind ik heel spannend, zeker in het begin. Ik durf niet goed en weet ook niet goed wat te doen. Hoe “praat” ik met mijn lichaam?

Grenzen voelen en aangeven

Als we elkaar later ook fysiek aanraken, worden grenzen belangrijker. Waar ligt mijn grens? Wil ik wel aangeraakt worden? Hoe voelt het om aangeraakt te worden? Deze grenzen voelen, heeft steeds aandacht. We leren onze huid, de buitenste laag van ons lichaam voelen. Dat is onze fysieke grens. De oefeningen helpen me om beter mijn grenzen te voelen en aan te geven.

Verbinding met jezelf en met de wereld om je heen

Er is veel aandacht voor de afwisseling van naar binnen en naar buiten gericht zijn. In het begin ben ik het liefst naar binnen gericht. Het is mijn manier om me af te schermen van alles en iedereen om me heen. Als ik me naar buiten richt, verlies ik direct contact met mezelf. Gaande het proces leer ik om bij mezelf te blijven en tegelijkertijd in verbinding te zijn met anderen. Daarin voel en zie ik een grote ontwikkeling bij mezelf.

Fysieke benadering na seksueel misbruik is essentieel

In mijn beleving is een fysieke benadering een essentieel onderdeel in het helingsproces na seksueel misbruik. Ik heb me in eerste instantie lange tijd gefocust op mentale, emotionele en spirituele heling. Dit was echter niet voldoende.

Het wetende lichaam

Het lichaam slaat herinneringen en pijn op. Dit kan door een lichaamsgerichte benadering naar buiten komen. Lichaamsgerichte therapie is voor het in het lichaam opgeslagen trauma een belangrijke oplossing.

Positieve ervaringen met Vaktherapie Dans

Ik heb door dit project positieve ervaringen met de Vaktherapie Dans en de bijdrage die het kan leveren aan heling na seksueel misbruik. EX-press is een heel specifiek project waarin het therapeutische aspect van Danstherapie deels aan de orde is geweest. Voor mij heeft het geholpen bij de volgende klachten:

  • Het gevoel hebben dat ik niet in mijn lichaam aanwezig ben.
  • Mezelf klein maken, klein houden.
  • Moeite met grenzen stellen en aangeven aan anderen.
  • Mezelf verliezen in contact met anderen.
  • Moeite met andere mensen vertrouwen en met veilig voelen bij anderen.