De reddersdriehoek en de hulpverlening

De reddersdriehoek en waarom al te overtuigde therapeuten falen

Op dit moment zien we weer een opkomst van een ‘nieuw’ soort therapie voor seksueel misbruik. EMDR en Traumatherapie lijken de toverwoorden van deze tijd, samen met ‘wetenschappelijk onderbouwd’ en ‘evidence based’. Ongetwijfeld bewijzen deze methoden hun nut bij de verwerking van enkelvoudige trauma’s. Wellicht is er zelfs wat voor te zeggen om ze toe te passen bij seksueel misbruik. Maar als je denkt dat je ‘het’ antwoord hebt, dat voor ‘iedereen’ werkt, gaat het mis.

De mens uit het oog verloren

De fout zit hem niet in de kwaliteit van de therapie, maar in de vastheid van de overtuigingen van degene die ze toepassen. Natuurlijk boekt de methode resultaten bij een deel van de mensen die met (enkelvoudig) trauma te maken hebben. Dat betekent echter niet dat je, wanneer een cliënt niet goed reageert op jouw therapie, deze cliënt ‘onbehandelbaar’ kunt verklaren. Als dat gebeurt, ben je te overtuigd van je methode en ben je de mens uit het oog verloren.

De arrogantie van de hulpverlening

De arrogantie van een medisch/psychiatrisch establishment is, dat zij meent dat zij problemen van anderen kunnen oplossen. Dat zij (en zij alleen) de sleutel hebben. Wanneer je als cliënt dan ‘niet goed’ reageert op hun interventie, dan ligt dat natuurlijk niet aan hun methode. Dan krijg je als cliënt de schuld van het falen, immers de methode is ‘evidence based’. De cliënt wordt zo van slachtoffer tot beklaagde.

De reddersdriehoek in de praktijk

De reddersdriehoek of dramadriehoek, een beeld van hoe slachtoffers achtervolgd worden

Wanneer je als hulpverlener in de reddersdriehoek bent belandt, heb je in eerste instantie het idee dat je mensen goed helpt. Je redt mensen ‘uit de shit’, je helpt ze op de been. Soms lijkt dat te werken, al is ‘gered worden’ natuurlijk nog niet hetzelfde als ‘zelfredzaam’ worden.

Maar wanneer het slachtoffer zich niet gedraagt zoals jij verwacht, als het jouw hulp afwijst of zich niet wil laten redden, kom je in de omgekeerde reddersdriehoek terecht. In plaats van ‘het zielige slachtoffer’ zie je nu de ‘weerbarstige cliënt’ die allerlei dingen doet, waarvan jij hebt gezegd dat dat niet werkt.

Zit jij vol oordelen over je cliënt?

Vind je hem of haar:

  • zielig
  • slachtofferig
  • klagerig
  • weerbarstig
  • ongehoorzaam

Vind je dat je cliënt loopt te ‘shoppen’ en jou als hulpverlener niet serieus neemt? Als je van alles over je cliënt vindt, is het tijd om naar jezelf te gaan kijken.

Wat je vindt mag je houden!

Jouw oordeel is voor de cliënt volstrekt niet ter zake doend. De kans is groot dat je in de valkuil van de reddersdriehoek bent belandt. Jouw hulpverlening, hoe trots je ook bent op je model, werkt niet op dit moment. Tijd om aan jezelf toe te geven, dat jij op dit moment de cliënt niet voldoende kunt bieden. Tijd om je collega’s op te zoeken voor intervisie.

Intervisie rondom seksueel misbruik

Tweemaal per jaar organiseert het netwerk hulpverlening na seksueel misbruik een intervisiedag, specifiek over seksueel misbruik. Kijk op de intervisiepagina voor meer informatie.

 

Één reactie op “De reddersdriehoek en de hulpverlening

  1. Slachtoffers van seksueel misbruik zoeken onbewust ook de herhaling op van de ‘scene’ van het misbruik en wanneer je als therapeut onvoldoende kennis en inzicht hebt in het werken met deze doelgroep, dan beland je als hulpverlener in de daderrol. En daarmee bevestig je je client opnieuw in de slachtofferrol en help je mee aan de herhaling.

Geef een reactie